سامانه همایش های موسسه پژوهشی علوم و صنایع غذایی

صفحه اصلی / سومین همایش ملی پژوهش های کاربردی امنیت غذایی: فرآوری، ایمنی و سلامت

بسته‌بندی فعال گوشت مبتنی بر سلولز باکتریایی: مروری بر ویژگی‌ها، کاربردها و چشم‌اندازهای پژوهشی

نویسندگان :

نرگس فقیهی¹ مرضیه حسینی نژاد²

1- موسسه پژوهشی علوم و صنایع غذایی مشهد 2- موسسه پژوهشی علوم و صنایع غذایی مشهد

کلمات کلیدی :

سلولز باکتریایی،بسته‌بندی فعال،گوشت و فرآورده‌های گوشتی،ماندگاری مواد غذایی

چکیده :

سلولز باکتریایی به‌عنوان یک بیوپلیمر نوین و زیست‌سازگار، در سال‌های اخیر توجه ویژه‌ای در صنایع غذایی و به‌ویژه بسته‌بندی فعال گوشت و فرآورده‌های گوشتی به خود جلب کرده است. ویژگی‌های منحصر‌به‌فرد این پلیمر شامل شفافیت، استحکام مکانیکی بالا، نفوذپذیری کنترل‌شده و قابلیت ترکیب با عوامل فعال، آن را به گزینه‌ای کارآمد برای افزایش ایمنی و ماندگاری مواد غذایی تبدیل کرده است. استفاده از ترکیبات ضدمیکروبی و آنتی‌اکسیدانی نظیر نانوذرات فلزی (نقره، ZnO، TiO₂) و اسانس‌های گیاهی (دارچین، آویشن، رزماری) در ساختار سلولز باکتریایی، منجر به کنترل رشد میکروارگانیسم‌های بیماری‌زا و فسادزا، کاهش اکسیداسیون چربی‌ها و حفظ رنگ و ارزش تغذیه‌ای گوشت می‌شود. با وجود این مزایا، چالش‌هایی نظیر هزینه بالای تولید، مقیاس‌پذیری محدود و ملاحظات ایمنی مصرف‌کننده همچنان مانع تجاری‌سازی گسترده این فناوری است. آینده پژوهش‌ها در این حوزه به سمت توسعه بسته‌بندی‌های هوشمند، ترکیب با فناوری‌های نانو و بیوپلیمرهای ترکیبی، و همچنین راهکارهای کاهش هزینه و افزایش بهره‌وری تولید حرکت خواهد کرد. به طور کلی، سلولز باکتریایی به‌عنوان بستر بسته‌بندی فعال می‌تواند نقش مهمی در ارتقاء کیفیت و ایمنی گوشت و کاهش ضایعات غذایی ایفا نماید.